Czy sztuczna inteligencja tworzy nową elitę profesjonalistów? – na to pytanie odpowiadali uczestnicy XI Konferencji z cyklu „Łączy nas kształcenie zawodowe”, która odbyła się 29 września 2026 r. w siedzibie Związku Rzemiosła Polskiego w Warszawie. Wydarzenie poświęcone było przyszłości kształcenia zawodowego, roli sztucznej inteligencji oraz znaczeniu praktycznych umiejętności na dynamicznie zmieniającym się rynku pracy.
Konferencję zorganizowały wspólnie Związek Rzemiosła Polskiego (ZRP), Federacja Stowarzyszeń Naukowo-Technicznych NOT oraz Związek Zakładów Doskonalenia Zawodowego (ZZDZ). W spotkaniu uczestniczyli przedstawiciele świata edukacji, nauki, biznesu, administracji publicznej oraz organizacji związanych z kształceniem zawodowym.
Współpraca na rzecz nowoczesnego kształcenia zawodowego
Konferencję otworzyli prezesi i przedstawiciele organizacji współorganizujących wydarzenie: prof. dr hab. Jan Klimek, Prezes Związku Rzemiosła Polskiego, dr hab. inż. Włodzimierz Adamski, Wiceprezes Federacji Stowarzyszeń Naukowo-Technicznych NOT, oraz Rafał Górecki, Prezes Związku Zakładów Doskonalenia Zawodowego.
Istotnym punktem pierwszej części spotkania było uroczyste podpisanie porozumień o współpracy pomiędzy ZRP, NOT i ZZDZ. Zawarte partnerstwa mają służyć dalszemu rozwijaniu współpracy na rzecz nowoczesnego kształcenia zawodowego i lepszego przygotowania młodych ludzi do wyzwań współczesnego rynku pracy.
Przyszłość kształcenia zawodowego wymaga współpracy. Rzemiosło, nauka, edukacja i nowoczesne technologie muszą wzajemnie się uzupełniać. Praktyczne umiejętności pozostają fundamentem dobrego przygotowania zawodowego, a nowe technologie mogą ten proces znacząco wzmacniać – podkreślał prof. Jan Klimek.
Dualne kształcenie i praktyczna nauka zawodu
W części eksperckiej jako pierwszy wystąpił dr Krzysztof Sadowski, Dyrektor Zespołu Oświaty Zawodowej i Rynku Pracy ZRP, który przedstawił referat pt. „Wyzwania dualnego modelu kształcenia w opiniach ekspertów i wynikach badań”.
Wystąpienie poświęcone było znaczeniu praktycznej nauki zawodu oraz wyzwaniom stojącym przed dualnym modelem kształcenia. Wskazano również na potrzebę dostosowywania systemu kształcenia do zmian zachodzących na rynku pracy i postępującej transformacji cyfrowej.
AI jako narzędzie w nauce zawodu
Kolejnym tematem była sztuczna inteligencja w edukacji zawodowej. Mateusz Borończyk, ekspert NOT i nauczyciel w ZSLiT nr 1 w Warszawie, przedstawił wystąpienie „Jak używać AI do nauki zawodów”. Zaprezentował możliwości wykorzystania narzędzi opartych na sztucznej inteligencji w procesie dydaktycznym i w nauce konkretnych umiejętności zawodowych.
O nowoczesnych technologiach jako elemencie kształcenia zawodowego przyszłości mówili także mgr inż. Marcin Puchalski z ZDZ w Płocku oraz Marcin Krzykwa, Prezes Sheep Media. W swoim wystąpieniu przedstawili rozwiązania stosowane w ZDZ w Płocku, pokazując praktyczne zastosowania nowych technologii w edukacji.
Dwie debaty o przyszłości kształcenia zawodowego
Ważną częścią konferencji były dwa panele dyskusyjne.
Panel I „Wykorzystanie sztucznej inteligencji w kształceniu branżowym” moderował dr Antoni Kolek, Główny Ekonomista ZRP. W dyskusji uczestniczyli: Jerzy Budzyn, Główny Komendant OHP, dr Agnieszka Wrońska z NASK-PIB, Marcin Krzykwa ze Sheep Media, mgr inż. Marcin Puchalski z ZDZ w Płocku, dr Dominika Wiśniewska-Muszyńska z Google for Education oraz Karol Markiewicz z Ministerstwa Edukacji Narodowej.
Rozmowa koncentrowała się na możliwościach i wyzwaniach związanych z wykorzystaniem AI w edukacji branżowej. Dyskutowano m.in. o tym, jak technologie cyfrowe mogą wspierać nauczycieli i uczniów oraz jak przygotowywać młodych ludzi do funkcjonowania w środowisku pracy, w którym sztuczna inteligencja będzie coraz powszechniejszym narzędziem.
Panel II „Praktyczne umiejętności – globalne możliwości” poprowadził dr inż. Sławomir Olszowski z FSNT-NOT. W debacie uczestniczyli: dr hab. inż. Włodzimierz Adamski (SIMP / FSNT-NOT / ProCAx), dr Łukasz Gołota (NAWA), Katarzyna Tulkis-Błesnowska (FRSE), Natalia Pawłowska (MRiT), dr Anna Suchorab (IBE PIB) oraz Łukasz Płaczek (PAIH S.A.).
Dyskusja była poświęcona znaczeniu praktycznych kompetencji, mobilności zawodowej i możliwości rozwoju na międzynarodowym rynku pracy.
Oba panele zakończyły się sesjami pytań z sali, umożliwiając uczestnikom bezpośrednią wymianę opinii i doświadczeń z zaproszonymi ekspertami.
Tradycja, praktyka i nowe technologie
XI Konferencja „Łączy nas kształcenie zawodowe” pokazała, że przyszłość edukacji zawodowej będzie wymagała umiejętnego łączenia praktycznej nauki zawodu, doświadczenia rzemiosła, dorobku środowiska naukowo-technicznego oraz możliwości oferowanych przez nowe technologie.
Sztuczna inteligencja staje się kolejnym narzędziem wykorzystywanym w procesie kształcenia. Jednocześnie fundamentem pozostają kompetencje praktyczne, doświadczenie zawodowe i bezpośredni kontakt ucznia z miejscem pracy. Szczególne znaczenie ma w tym kontekście model dualny, łączący naukę w szkole z praktycznym przygotowaniem u pracodawcy.
Połączenie tradycji rzemieślniczej, praktycznej nauki zawodu i innowacji cyfrowych może tworzyć nowe możliwości rozwoju kadr dla polskiej gospodarki. Właśnie współpraca pomiędzy organizacjami rzemiosła, środowiskiem naukowo-technicznym, instytucjami edukacyjnymi, administracją i przedsiębiorcami była jednym z najważniejszych tematów tegorocznej konferencji.
Wydarzenie zostało sfinansowane ze środków Narodowego Instytutu Wolności – Centrum Rozwoju Społeczeństwa Obywatelskiego w ramach Rządowego Programu Polski Inkubator Rzemiosła na lata 2021–2030.
